#

Wandelen in Berg en Dal

 
 

 
 
 
#

Wandelroute : Wandelroute heuvel








#Wandelroute in het kort
De steile weilanden rondom de Vossenberg zijn voorzien van ouderwetse meidoorn heggen tussen de percelen.
De streek rondom Beek en Ubbergen was vanwege het heldere water van de beken bekend vanwege zijn vele wasserijen. Van deze industrie zijn nog enkele restanten in het landschap zichtbaar.
De Duivelsberg dankt zijn naam aan de Motte (een ouderwets woord voor Burcht) die ooit op de Duivels berg stond. De Burcht bestond uit twee delen. Vanaf de kleinere heuvel heb je nog steeds een prachtig uitzicht over de Betuwe.
Het terrein rondom Pannenkoekenhuis de Duivelsberg wordt gekenmerkt door enige kleinschalige landbouwpercelen.
Als sinds de Romeinen naar ons land kwamen, werden er in de omgeving van Nijmegen dakpannen gebakken. Een monument langs de wandelroute herinnert aan deze industrie.
Wandelroute: Wandelroute heuvel
Latitude: 51.8185539525841 Longitude: 5.92520604288041

Slideshow

#Overzichtskaartje
SVG Image

#Samenvatting
Beginpunt: Huis Berglust
Eindpunt: Huis Berglust
Lengte: 4,4 (km)
Aantal bezienswaardigheden: 29
 

Parkeren:

Openbaar vervoer:

  • Geen gevonden

Horeca:

Links:




Huis Berglust

#Huis Berglust
Parkeerplaats aan het Wylerbergpark is een mooi uitgangspunt voor wandelingen over de Wylerberg en de Duivelsberg bij Berg en Dal. Naast de parkeerplaats ligt de nieuwe gebouwde villa Huis Berglust uit 1990. Het is waarschijnlijk gebouwd op de plek van het oude huis Berglust. Belevenissen uit de jeugd van Pim Bakker van der Wiel worden beschreven in een boekje. Zij bracht hier veel jaren door bij haar tantes om aan te sterken.




Route:

  • Neem het paadje dat vanaf de parkeerplaats in noordelijke richting tussen de huizen doorloopt. (Dit is weg van de grote weg.)
  • Loop door tot je aan je rechterhand een paadje uit het bos ziet komen.


Heuvelachtig landschap

#Heuvelachtig landschap
Je kunt hier duidelijk zien dat Berg en Dal op de stuwwal ligt. De paden lopen steil naar beneden het dal in. De dalen zijn in de loop van vele millennia uitgesleten door het regenwater.




Route:

  • Neem het rechter pad dat het bos ingaat.
  • Loop stijl naar beneden het dal in.
  • Loop door tot je een open plek aan je rechter hand ziet.


Adelaarsvaren

#Adelaarsvaren
Op deze open plek in het bos, je ziet meteen dat er adelaarsvarens staan. Adelaarsvaren wijzen er op dat er in dit gebied al lang bos is geweest.
In het voorjaar komen de groene opgerolde bladeren tevoorschijn; de hele zomer is er een dicht dek van varenbladen. In de herfst sterven de takken af. In de ondergrondse wortelstokken wordt veel zetmeel opgeslagen als reserve voedsel, zodat deze in het vroege voorjaar kunnen uitlopen.




Route:

  • Loop verder over het pad tot je rechts in de diepte een groene plek in het beekdal ziet liggen.


Vochtige plek in beekdal

#Vochtige plek in beekdal
Als je op deze plek naar beneden kijkt zie je op de bodem van het dal een beekje stromen. Soms is dit alleen maar een vochtige plek, soms stroomt er echt water. In miniatuur zie je hier hoe de beek de kanten van het dit kleine dal uitslijt. De relatief vlakke bodem is een verzamelplaats van water met zandresten van hogerop van de helling.
Planten van het vochtige milieu groeien hier graag.




Route:

  • Loop door tot je links naast het pad een diepe kloof ziet liggen.


Holle weg

#Holle weg
Het landschap rond de Duivelsberg was als sinds de Romeinen van strategisch belang. Oude en nieuwe wegen liggen er in dit gebied. Soms zijn ze met een stenen verharding. Vaak liggen ze in de door het water uitgesleten dalen, zoals hier bij deze holle weg.




Route:

  • Loop door tot je op een splitsing van paden bij een wegwijzer (rechts van het pad langs de beek) uitkomt.
  • Loop het trapje af tot je bij de wegwijzer bent.


Wegwijzer

#Wegwijzer
Deze wegwijzer staat vlak bij een beekje dat naar benden richting de Waal stroomt. Hij wijst wandelaars al vele jaren de weg richting Berg en Dal en naar de Duivelsberg.




Route:

  • Neem vanaf de wegwijzer het pad dat de beek oversteekt en ga aan de andere kant van het dal de heuvel omhoog.
  • Ga rechtdoor op een splitsing met een pad naar rechts.
  • Loop door tot je rechts van het pad bovenaan de heuvel een monument (opmerkelijke zuil) ziet staan.


Monument dakpannenfabriek

#Monument dakpannenfabriek
Dat hier rond de Duivelsberg al vele jaren dakpannen geproduceerd worden op industriële schaal gedenkt dit monument. De grondstoffen, een mengsel van leem en klei liggen rond de Duivelsberg voor het oprapen. Al in de Romeinse tijd was hier daarom een dakpannen industrie te vinden. Romeinse dakpannen werden voorzien van een stempel door de fabriek waar ze gemaakt werden. Met bodemvondsten is het bestaan van deze industrie dus aan te tonen. Het produceren van dakpannen op deze wijze heeft geduurd tot rond 1900, toen er nieuwe productie methoden kwamen.




Route:

  • Blijf het pad langs de bosrand volgen tot je rechts van het pad een goed uitzicht over de landbouwpercelen hebt.


Uitzicht over het dal.

#Uitzicht over het dal.
Tijdens de wandelingen over de Duivelsberg en omgeving kun je telkens verrast worden door prachtige uitzichten over het golvende heuvelland.
Ook de toeristen weten de Duivelsberg te waarderen als vakantiegebied. Ze verblijven graag op de camping, die je in de verte ziet liggen.




Route:

  • Blijf het pad volgen tot je op een splitsing van paden uitkomt bij een breed autopad.
  • Volg hier de autoweg het bos in.
  • Waar de autoweg zich splitst rechts af het bos in en een klein eindje doorlopen tot je op een splitsing van bospaden staat.


Gemengd loofbos

#Gemengd loofbos
De Duivelsberg is voor een groot deel begroeid met Beukenbos. Hier is een gemengd loofbos te vinden, allerlei soorten loofbomen groeien op deze plek door elkaar. Ook zijn de bomen niet allemaal even oud; jongere boompjes staan op open plekken tussen oudere exemplaren. Dit bos is dus een eind op weg om een natuurlijk loofbos te worden.




Route:

  • Neem vanaf de splitsing van paden in het bos het pad richting de splitsing van autowegen door het bos.
  • Ga rechtdoor op de splitsing van paden voor auto's het pad met het rode bord met de witte streep in.
  • Loop door tot het pad in de bocht een ander pad kruist.


Knooppunt

#Knooppunt
Om met de software van dit wandelproject verschillende routetrajecten aan elkaar te zetten is een knooppunt nodig. Op deze locatie vind je zo'n knooppunt. Met de routeplanner op de website kun je gebruik maken van dit knooppunten systeem om rondjes naar eigen voorkeuren te plannen en gratis te printen net zoals deze wandeling.




Route:

  • Neem het paadje dat parallel aan de weg langs de weilanden loopt.
  • Loop door tot je de weilanden goed kunt overzien.


Kleinschalige weilanden

#Kleinschalige weilanden
Het landschap rond de Duivelsberg wordt gekenmerkt door steile heuvels begroeid met bos afgewisseld met kleinschalige weilanden en akkerbouw. Hier kijk je uit over zo'n kleinschalig weiland. De kleinschaligheid en de afwisseling geven het landschap zijn charme.




Route:

  • Volg het paadje verder en later het brede bospad over de parkeerplaats tot je bij de ingang van de Pannenkoekenhuis de Duivelsberg staat.


Pannenkoekenhuis de Duivelsberg

#Pannenkoekenhuis de Duivelsberg
Pannenkoekenhuis de Duivelsberg is al meer dan 50 jaar een begrip op de Duivelsberg. Je kunt in deze oude boerderij heerlijk pannenkoeken eten. Het terras op het zuiden is in de zomer druk bezocht door wandelaars en dagjesmensen. Het pannenkoekenhuis dankt zijn naam aan de Duivelsberg, waarop vroeger een motte (een verdedigingsburcht) te vinden was.




Route:

  • Neem het pad dat links achter op de parkeerplaats langs het informatiebord het bos inloopt.
  • Ga rechtdoor op de kruising het pad de heuvel omhoog.
  • Loop door tot je bovenaan bent.


Top Duivelsberg

#Top Duivelsberg
Op de top van de Duivelsberg stond ooit burcht Mergelp. Deze burcht is rond het jaar 1000 gebouwd door Graaf Balderik en zijn vrouw Adela. De burcht was vormgegeven als een motte, een houten kasteel op een heuvel. Bijzonderheid is dat deze burcht uit twee delen bestond. Een hoofdburcht en een uitkijktoren.
De Duivelsberg was van oorsprong Duits grondgebied en werd in 1949 door Nederland geannexeerd als genoegdoening. In 1963 zijn de meeste geannexeerde gebieden aan Duitsland teruggegeven. De Duivelsberg niet; dit natuurgebied bleef Nederlands.
Van 1906 tot 1965 was de Duivelsberg eigendom van Maria Schuster-Hilby, een vriendin van Helene Kröller Müller. Zij verkocht het landgoed en het landhuis aan de Nederlandse staat. Sindsdien is het in beheer bij Staatsbosbeheer.




Route:

  • Loop aan de overkant weer naar beneden de heuvel af.
  • Ga rechtdoor op de krusing richting het uitzichtpunt.
  • Loop door tot je bij de greppel voor het uitzichtpunt bent.


Verdedingsgreppel

#Verdedingsgreppel
Dat ook bij het uitzichtpunt nog een tweede kleine motte, een burcht, heeft gestaan is af te leiden uit deze verdedingsgreppel die er rond omheen gegraven is.




Route:

  • Loop verder tot je bij het uitzichtpunt bent.


Uitzicht de Duivelsberg

#Uitzicht de Duivelsberg
De burcht op de Duivelsberg bestaat uit twee burchten. De kleinere burcht waar je nu staat diende vermoedelijk om over de omgeving uit te kijken en deze te bewaken.
Dat uitzicht over de Betuwe en de overkant van de Betuwe, heb je nog altijd: Bij mooi weer kun je de Duno, de Veluwezoom, Arnhem, het Wylerbergmeer, de Millingerwaard, het Monferland, Hoch Elten en Zylfich zien liggen. Kijk hiervoor op het metalen informatiebord.




Route:

  • Draai je om en neem het pad waarover je gekomen bent.
  • Op de splitsing voor de grote berg rechts afslaan.
  • Op de volgende splitsing naar rechts afslaan.
  • Loop door tot het pad naar beneden loopt en er langs het pad tamme kastanjes staan.


Tamme Kastanjelaan

#Tamme Kastanjelaan
Langs het pad is een laantje van tamme kastanjes te vinden. In de herfst vallen de rijpe bolsters naar beneden en kun je er tamme kastanjes verzamelen.
De laatste eigenaresse van landgoed de Duivelsberg, Marie Schuster-Hiby, hield erg van tamme kastanjes en liet deze laan op haar landgoed aanplanten.
De oorsprong van de Tamme kastanjes op de Duivelsberg gaat verder terug. Ze zijn geïntroduceerd door de Romeinen die de kastanjes gebruikten als aanvulling op hun menu.




Route:

  • Loop verder naar beneden tot het pad een bocht naar links maakt en de helling verlaat.


Erosie op de Duivelsberg

#Erosie op de Duivelsberg
De heuvels van de Duivelsberg zijn erg stijl en daarom gevoelig voor erosie. Erosie is het wegspoelen van zand en leem met het regenwater mee. Dit gebeurt wanneer de bosbodem beschadigd raakt, bijvoorbeeld door betreding en de wortels het zand niet meer vast kunnen houden. Door middel van een bord vraagt Staatsbosbeheer wandelaars op de paden te blijven. Bovendien is buiten de paden het leefgebied van de dieren, dus verstoor ze niet.




Route:

  • Loop verder naar beneden tot het pad een bruggetje over de beek kruist.


Bruggetje over de Beek

#Bruggetje over de Beek
In de dalen van de Duivelsberg stromen kleine beekjes. Ze voeren het kwelwater uit de stuwwal af naar de Waal. Hier kruist het wandelpad zo'n beekje met een bruggetje.
Let ook eens op het waterkunstwerk dat aan de overkant van de weg staat. Bureau van den Eerenbeemt adviseerde de gemeente Beek- Ubbergen om waterstromen door middel van het project Water Werkt weer zichtbaar te maken in- en rondom de dorpen. Beek is van oudsher bekend wegens het schone water van deze beken. Er waren allerlei wasserijen voor de burgerij uit Nijmegen gevestigd. Het kunstwerk is geïnspireerd op een aantal spoelbekkens van deze wasserijen.




Route:

  • Neem vanaf het bruggetje over de beek het paadje richting de parkeerplaats.
  • Sla links af op de asfaltweg (Rijksstraatweg).
  • Ga rechtdoor bij de eerste weg naar links.
  • Loop door tot je links van de weg een gat in de heg ziet liggen.
  • Sla links af en loop door het gat in de heg. Achter de heg ligt een waterbekken.


Wasbekken

#Wasbekken
Van oudsher staat de streek rondom Beek en Ubbergen bekend om het heldere water dat via kleine stroompjes uit de stuwwal richting de uiterwaarden loopt.
Vanwege het heldere water ontstond al vroeg in de geschiedenis een huisindustrie van kleine wasserijen. Voor de introductie van de wasmachine vond het wassen plaats in dit soort wasbekkens. De wasvrouwen deed hun was in dit soort ondiepe wasteilen. Vervolgens werden de lakens te drogen gelegd op de bleek, graslanden, of over de meidoornheggen. De zon zorgde ervoor dat het grauwe linnen wit bleef. Op het hoogtepunt van de deze was-industrie, werd bleekmiddel uitgevonden. Ook toen lagen de lakens nog te bleken in de zon. Ze werden hagelwit.
Na de opmars van de wasmachine, verdween deze traditie uit het dorpsbeeld.




Route:

  • Loop terug naar de asfaltweg (Rijksstraatweg) en vervolg je route.
  • Loop door tot de weg naar links bij huisnummer 311. (Hier staat een bordje Beekseroute).


Herenboerderij de Eland

#Herenboerderij de Eland
Hier nabij Rijksstraatweg nummer 180 start de Beekseroute. Het gebouw naast dit startpunt is een rijksmonument. Het is een herenboerderij gebouw rond 1875. Naast Boerderij de Eland is een wasbekken uit de tijd van de vele wasserijen uit de tijd van Beek.




Route:

  • Neem vanaf de T-splitsing met de asfaltweg het pad dat de helling omhoog gaat.
  • Volg het pad met de bocht mee naar rechts en loop verder omhoog tussen de graslanden door.
  • Loop door tot je aan een kant van het pad een bosje hebt en op een Y-splitsing van paden uitkomt.


Rietveld op de heuvel

#Rietveld op de heuvel
In het weiland bovenop deze helling zie je een rietveld. Riet groeit alleen daar, waar water het hele jaar door beschikbaar is. Op deze plek is er dus kwelwater aan de oppervlakte gekomen. Het is dus een drassige plek bovenop de helling daar waar je dat helemaal niet zo gauw zou verwachten.




Route:

  • Ga met je rug richting het dal staan en neem het rechter pad op de Y-splitsing.
  • Neem bij de Y-splitsing met het vee-hek het linker pad.
  • Loop door tot je rechts van het pad een helling ziet liggen.


Graftenlandschap

#Graftenlandschap
Direct naast het pad is een zogenaamde graft te vinden en verderop in het weiland ligt er nog één. Een graft is een steile helling die een leemhelling verdeelt in minder steile terrassen en ligt evenwijdig aan de hoogtelijnen. Om erosie tegen te gaan werden op de steilere bouwlanden in Limburg heggen geplant. Doordat er tegen de heggen materiaal aanspoelde en achter de heggen materiaal wegspoelde, ontstonden graften of steilranden. Een landschap met graften afgewisseld met terrassen, een graftenlandschap, is minder steil en daardoor geschikter voor de landbouw.




Route:

  • Volg het pad verder richting het dal.
  • Loop door tot je links van het pad een steile helling ziet liggen.


Begrazing met runderen

#Begrazing met runderen
De weilanden, die hier aan de rand van de Vossenberg liggen, worden in de zomermaanden begraasd door runderen. Ook worden de weilanden aan het eind van het seizoen gemaaid en wordt het maaisel afgevoerd. Dit moet ervoor zorgen dat de weilanden verschralen en allerei bijzondere planten, zoals blauwe grasklokjes die in de zomer verderop staan, terugkeren.
De koeien staan niet achter prikkeldraad, maar meidoornhagen houden de koeien in de weiden. Deze vorm van versperring werd voor de uitvinding van prikkeldraad algemeen toegepast. De Stichting Nederlands Cultuurlandschap zet zich de laatste jaren in voor het herstel van deze heggen.




Route:

  • Volg het pad verder langs de bosrand.
  • Loop door tot het pad een bocht naar links maakt en je een bankje ziet staan.


Uitzicht

#Uitzicht
Vanaf het bankje heb je een adembenemend uitzicht over het dal onderaan de Vossenberg dat voorzien is van meidoornheggen. Het steile graftenlandschap voorzien van meidoornheggen, dat je hier voor je ziet, vind je elders in Nederland alleen in Zuid Limburg. Als bezoeker waan je je hier in het buitenland.




Route:

  • Volg het pad verder heuvel op tot het pad door het bos loopt en er allemaal boomwortels zijn.


Boomwortels

#Boomwortels
Boomwortels houden de grond vast en zorgen ervoor dat de erosie van stromend regenwater geen vat op de grond krijgt. Onder de grond heeft een boom een netwerk van wortels net zo groot als de boom boven de grond is. Hier kun je de uitgestrekte netwerken van de grote wortels zien, die de boom verankeren in de grond. Grote wortels vertakken onder de grond net zolang tot het haarwortels zijn, die uit de bodem water met voedingsstoffen voor de hele boom opnemen.
Aan de oppervlakte, waar vanwege het pad weinig haarwortels zitten spoelt bij een regenbui soms veel grond weg. Daarom kun je hier het netwerk van de grote wortels prachtig zien liggen.




Route:

  • Loop door tot je op een splitsing van paden bij een bankje met een mooi uitzicht uitkomt.


Knooppunt Vossenberg

#Knooppunt Vossenberg
Er liggen vele paden en paadjes over de stuwwal. Vaak volgen deze paden de hoogtelijnen, zodat je wat gemakkelijker loopt, als je eenmaal de stuwwal hebt beklommen. Met onze routes proberen we een wandeling samen te stellen waarin informatie uit diverse bronnen is verwerkt.




Route:

  • Ga met je rug richting het bankje staan en neem het pad dat rechts om de hoek door een kloof de helling omhoog loopt.
  • Loop door tot je op een splitsing van paden bij een bankje uitkomt.


Bankje op Landgoed De Vossenberg

#Bankje op Landgoed De Vossenberg
Het heuvelachtig landschap had ook al aan het begin van de vorige eeuw een grote aantrekkingskracht op de gegoede burgerij. ook zij genoten van het uitzicht naar beide kanten over de Betuwe. Enkelen kozen voor het buiten wonen, soms alleen in de zomer. Zo zijn hier net als in Oosterbeek diverse landgoederen ontstaan op de stuwwal, zoals dit landgoed De Vossenberg.




Route:

  • Neem vanaf de splitsing bij het bankje het pad dat in zuidwestelijke richting de helling omhoog loopt.
  • Loop door tot je op een splitsing met een pad vanuit het dal uitkomt.


Toegang bossen Duivelsberg

#Toegang bossen Duivelsberg
Vanaf hier heb je een geode toegang tot de bossen Duivelsberg Wylerberg en Vossenberg. Er zijn verschillende rondwandelingen mogelijk.




Route:

  • Volg het half verharde pad langs de huizen.
  • Loop door tot je op een splitsing met twee paden links vanuit het bos uitkomt.


Heuvelachtig landschap

#Heuvelachtig landschap
Je kunt hier duidelijk zien dat Berg en Dal op de stuwwal ligt. De paden lopen steil naar beneden het dal in. De dalen zijn in de loop van vele millennia uitgesleten door het regenwater.




Route:

  • Neem het pad tussen de huizen door in zuidelijk richting (dit is met het bos aan je linker hand) tot je op een parkeerplaats staat.


Huis Berglust

#Huis Berglust
Parkeerplaats aan het Wylerbergpark is een mooi uitgangspunt voor wandelingen over de Wylerberg en de Duivelsberg bij Berg en Dal. Naast de parkeerplaats ligt de nieuwe gebouwde villa Huis Berglust uit 1990. Het is waarschijnlijk gebouwd op de plek van het oude huis Berglust. Belevenissen uit de jeugd van Pim Bakker van der Wiel worden beschreven in een boekje. Zij bracht hier veel jaren door bij haar tantes om aan te sterken.


#Detailkaart
SVG Image


#W3C
Deze pagina voldoet aan de volgende internet standarden van het W3 Consortium (W3C).

W3C valid W3C valid W3C valid



#Ga ook eens naar


    Stichting MaakJeRoute © Copyright 2016, Stichting MaakJeRoute.
Alweer een product van de Stichting MaakJeRoute.
  Je bent momenteel niet ingelogd.
Volg ons op Twitter of meld je aan voor onze nieuwsbrief.
   
 
Onze sponsoren:


 
 
 
Onze project partners:

 
 
Provincie Gelderland

Gemeente Renkum

Dorpsplatform Doorwerth

Bureau voor toerisme deVeluwe.nl